Ergenler için Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği (ESMBÖ): Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Yazar/lar: Mustafa Özgenel, Ömer Canpolat, Halil Ekşi

DOI: 10.15805/addicta.2019.6.3.0086

OnlineFirst olarak 25 Temmuz 2019 tarihinde yayınlanmıştır.

Öz

Günümüzde teknoloji ve İnternet kullanımının giderek artış gösterdiği ve bu artışın beraberinde sosyal, psikolojik ve fiziksel sorunlar getirdiği bilinmektedir. Teknoloji ve İnternet’in aşırı kullanımına bağlı sorunlar arasında sosyal medya bağımlılığı da yer almaktadır. Bu bağlamda incelenmesi gereken sorunlar arasında sosyal medya bağımlılığı da bulunmaktadır. Dolaysıyla bu araştırmada ergenlerin sosyal medya bağımlılık düzeylerini belirlemeye yönelik Likert tipi bir ölçek geliştirmek amaçlanmıştır. Araştırma verilerinin toplanması, devlet okullarında öğrenim görmekte olan ortaokul ve lise öğrencilerinin katılımıyla sağlanmış olup, açımlayıcı faktör analizi için 439 ve doğrulayıcı faktör analizi için 195 öğrenciden toplanan veriler kullanılmıştır. Ölçek geliştirme sürecinde Psikolojik Danışma ve Rehberlik öğretmenleri (10), Türkçe öğretmenleri (2), Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri öğretmenleri (2) ve bağımlılık alanında çalışma yapan alan uzmanının (1) görüşlerine başvurulmuştur. Uzman görüşlerinin de dikkate alınmasıyla oluşturulan 27 maddelik taslak ölçeğe uygulanan açımlayıcı faktör analizi sonucunda 9 maddelik ve tek faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Dokuz maddelik tek faktörlü ölçek toplam varyansın 56.787’sini açıklamaktadır. Doğrulayıcı faktör analizi ile bu yapı test edilmiştir. Ölçüt geçerliğini belirlemek amacıyla yapılan korelasyon analizi sonucunda ise Oyun Bağımlılığı ile Sosyal Medya Bağımlılığı arasında pozitif ve orta düzeyde anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Ölçeğin Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı 0.904 olarak hesaplanmıştır.

Anahtar Kelimeler
Bağımlılık, Sosyal Medya, Sosyal medya bağımlılığı

Bu makalenin şu dil(ler)de de çevirisi mevcuttur: İngilizce (English)